Vatandaşlık maaşında yeni detay: Destekler hane ve bölgeye göre şekillenebilecek

Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” olarak bilinen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi'nde (GETAD) çalışmalar sürüyor. Dar gelirli hanelere yönelik hazırlanmakta olan yeni sosyal destek modelinde yalnızca gelir seviyesinin değil, hanenin yapısı ve farklı ihtiyaçlarının da dikkate alınması planlanıyor.

Pilot çalışmaları 2026 yılında başlayan sistemin 2027 yılında Türkiye geneline yaygınlaştırılması hedefleniyor. Uygulamanın kapsamı, kesin gelir kriterleri, destek miktarları ve başvuru sürecine ilişkin ayrıntılar ise henüz tamamen netleşmiş değil.

Hane yapısı da dikkate alınacak

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından açıklanan bilgilere göre GETAD üzerinde Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı koordinasyonunda 14 farklı kurumla çalışma yürütülüyor.

Hazırlanan modelde hanenin gelirinin yanı sıra ailede yaşayan kişilerin özelliklerinin de değerlendirmeye alınması planlanıyor.

Bu kapsamda 17 yaş altındaki çocuk sayısı, anne ve babanın durumu, engellilik ve yaşlılık gibi göstergelerin sosyal desteğin belirlenmesinde dikkate alınması öngörülüyor.

Temel amaç ise belirlenen gelir seviyesinin altında kalan haneleri destekleyerek ailelerin gelir seviyesini güçlendirmek.

Bölge ve mahalle ihtiyaçları incelenecek

Yeni sosyal destek sisteminde dikkat çeken bir başka başlık ise bölgesel ihtiyaçlar.

Hazırlıklar kapsamında bölge ve mahalle bazlı incelemeler yapılarak hangi bölgelerde hangi ihtiyaçların öne çıktığının belirlenmesi planlanıyor.

Isınma giderlerinin yüksek olduğu bölgelerde ısınma desteği, ihtiyaç tespit edilen yerlerde ise kira ve gıda gibi farklı sosyal yardım kalemlerinin değerlendirilmesi öngörülüyor.

Böylece destek sisteminin yalnızca gelir düzeyini değil, ailelerin yaşadığı yerdeki ihtiyaçları da dikkate alan bir yapıya kavuşturulması amaçlanıyor.

Her vatandaşa koşulsuz maaş anlamına gelmiyor

Kamuoyunda sistem için yaygın şekilde “vatandaşlık maaşı” ifadesi kullanılsa da açıklanan model, Türkiye'deki her vatandaşa koşulsuz ve aynı miktarda ödeme yapılacağı anlamına gelmiyor.

GETAD'ın temelinde belirlenen gelir seviyesinin altında kalan hanelerin desteklenmesi bulunuyor.

Sistemin aynı zamanda vatandaşları çalışma hayatından uzaklaştırmayan, istihdamı destekleyen bir yapıda oluşturulması hedefleniyor.

Vatandaşlık maaşı ne kadar olacak?

GETAD kapsamında yapılacak desteğin kesin miktarı henüz açıklanmadı.

Sosyal medyada ve çeşitli internet sitelerinde farklı ödeme rakamları gündeme gelse de tüm hak sahipleri için kesinleşmiş resmî bir ödeme tutarı bulunmuyor.

Bu nedenle mevcut aşamada belirli bir TL rakamını kesin “vatandaşlık maaşı” tutarı olarak vermek doğru değil.

Başvurular başladı mı?

GETAD için Türkiye genelini kapsayan resmî bir başvuru takvimi henüz açıklanmadı.

Pilot çalışmaların 2026 yılında başladığı açıklanırken sistemin 2027 yılında Türkiye geneline yaygınlaştırılması hedefleniyor.

Başvuruların ne zaman ve hangi kanaldan yapılacağı, kesin gelir kriterleri ve diğer şartların sistemin nihai ayrıntılarıyla netleşmesi bekleniyor.

Düzce'dekiler de yakından takip ediyor

Sistemin 2027 yılında Türkiye geneline yaygınlaştırılması hedeflendiğinden gelişmeler Düzce'deki düşük gelirli haneleri de yakından ilgilendiriyor.

Ancak Düzce'nin pilot uygulama kapsamındaki illerden biri olduğuna veya kent için özel bir ödeme tutarı belirlendiğine ilişkin doğrulanmış resmî açıklama bulunmuyor.

Türkiye genelindeki uygulamanın kapsamı kesinleştiğinde Düzce'de kimlerin destekten yararlanabileceği de açıklanacak kriterlere göre netleşecek.

GETAD'ın temel yapısı, kimlerin yararlanabileceği ve 2027 takvimine ilişkin daha önce açıklanan ayrıntılara Düzce Hür Haber'in vatandaşlık maaşı rehberinden ulaşılabiliyor.

Hedef 2027'de Türkiye geneline yaymak

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, pilot çalışmaların 2026 yılında başladığını ve yeni nesil sosyal destek sisteminin 2027 yılında Türkiye geneline yaygınlaştırılmasının hedeflendiğini açıkladı.

Bu nedenle önümüzdeki süreçte gelir kriterleri, başvuru yöntemi, desteklerin kapsamı ve ödeme miktarlarına ilişkin yapılacak resmî açıklamalar yakından takip edilecek.